Kozijnen schilderen of vervangen?

Het korte antwoord

Zolang het hout op de meeste plekken gezond is en de aantasting beperkt blijft tot dorpels en hoeken, is repareren en schilderen vrijwel altijd goedkoper en verstandiger. Pas als een kozijn over de volle lengte is aangetast, of als het glas en de detaillering toch al vervangen moeten worden, gaat vervangen lonen.

Twijfelt u over de staat van uw eigen kozijnen? Bij Onderhoudsbedrijf AZD beoordelen wij dat gratis ter plaatse, en voeren wij houtrotreparatie en het bijbehorende buitenschilderwerk in één keer uit.

De drie opties naast elkaar

Richtprijzen uit openbare marktoverzichten, geen tarieven van AZD. Wat uw klus kost hangt af van de staat van de ondergrond en staat pas na de opname vast.

Wanneer schilderen genoeg is

Is de verf mat geworden, bladdert hij op een paar plekken of staat de kit langs het glas open, maar voelt het hout overal hard aan? Dan is er niets aan de hand. Schuren, gronden waar het kaal is, kit vernieuwen en twee lagen aflak. Daarmee bent u voor jaren klaar tegen een fractie van de kosten van nieuwe kozijnen.

Dit is verreweg de meest voorkomende situatie, en het is ook de situatie waarin mensen zich het vaakst laten aanpraten dat vervanging nodig is.

Wanneer repareren de betere keuze is

Zitten er zachte plekken in de onderdorpel of in de onderhoeken van een raam, dan moet dat hout eruit. Wij frezen de aantasting weg tot op gezond materiaal en vullen aan met epoxy of ingezet nieuw hout, waarna de reparatie wordt meegeschilderd. Als het goed gebeurt ziet u er later niets meer van.

Belangrijk: een reparatie houdt alleen stand zolang de verflaag eromheen dicht blijft. Onbeschermd hout of onbeschermde epoxy trekt opnieuw vocht. Repareren zonder meeschilderen is daarom weggegooid geld.

Wanneer vervangen wel loont

• Het hout is over de volle lengte aangetast. Als er te weinig gezond materiaal overblijft om op te hechten, houdt een reparatie geen stand.
• U wilt toch isoleren. Zit er nog enkel glas in en wilt u naar HR++, dan moet het kozijn er vaak sowieso uit. Dan is schilderen zonde van het geld.
• Het kozijn is meermaals gerepareerd. Op een gegeven moment is er meer epoxy dan hout. Dan is vervangen eerlijker.
• Het raam sluit niet meer. Kromgetrokken of verzakt houtwerk is met verf niet op te lossen.

Hoe wij het bij de opname beoordelen

Wij lopen elk kozijn apart na en noteren per stuk wat er nodig is. Dat kost meer tijd dan een blik op de gevel, maar het voorkomt dat er tijdens het werk meerwerk bij komt.

• Prikken op vier plekken. Onderdorpel, beide onderhoeken en de onderkant van de stijl. Daar begint het altijd.
• De stopverf of kit nalopen. Openstaande naden langs het glas zijn de oorzaak; het rot is het gevolg. Wie alleen het rot herstelt, ziet het terugkomen.
• Kijken hoe ver het doorloopt. Een zachte plek van twee centimeter is iets anders dan een dorpel die over de hele lengte meegeeft. Dat verschil bepaalt repareren of vervangen.
• De afwatering controleren. Zitten de gaatjes onder het raam dicht, dan blijft water staan en komt het rot na de reparatie gewoon terug.

Op basis daarvan krijgt u een offerte waarin per kozijn staat wat er gebeurt. Zo ziet u ook zelf welke kozijnen het probleem zijn en welke nog jaren meekunnen.

De rekensom over vijftien jaar

Vervangen lijkt duur en schilderen goedkoop, maar schilderwerk komt terug. Voor één kozijn ziet dat er over vijftien jaar ongeveer zo uit:

Puur op geld ontlopen de drie elkaar minder dan gedacht. Het verschil zit in wat u er verder voor terugkrijgt: isolatie en comfort bij vervangen, behoud van het oorspronkelijke aanzicht bij schilderen. Bij een woning in de Delftse binnenstad weegt dat laatste vaak zwaarder, en bij een monument of beschermd stadsgezicht kan vervanging bovendien vergunningplichtig zijn.

Vooroorlogse kozijnen in Delft

Ongeveer 46 procent van de Delftse woningen dateert van vóór 1970, en in de binnenstad is het overgrote deel aanzienlijk ouder. Dat verschuift de afweging tussen schilderen, repareren en vervangen op drie punten in het voordeel van behouden.

Het hout is beter. Vooroorlogs grenen en vuren komt van langzaam gegroeide bomen met smalle jaarringen. Dat hout is dichter, harder en veel minder gevoelig voor vocht dan wat tegenwoordig in een standaard kozijn gaat. Een vooroorlogse onderdorpel die nog gezond is, haalt met normaal onderhoud makkelijk nog dertig jaar. Dat is het sterkste argument tegen vervangen dat er bestaat, en het geldt uitgerekend voor de kozijnen waarvan mensen aannemen dat ze op zijn.

De beglazing zit anders. Enkel glas in stopverf, zonder glaslatten en rubber. Stopverf vraagt onderhoud, maar is gewoon te vernieuwen: uitkrabben, opnieuw stoppen, gronden en afschilderen. Dat is een fractie van de kosten van een nieuw kozijn.

Het profiel is niet na te maken. Slanke roeden, kraaldelen en geprofileerde onderdorpels haalt u in kunststof niet. De profielen worden zwaarder, het glasoppervlak kleiner en de gevel verliest zichtbaar karakter. Bij een woning uit de jaren dertig valt dat op; in de binnenstad is het meteen storend.

Staat uw woning in het beschermd stadsgezicht of is het een monument, dan is vervangen bovendien niet vrij. Herstel in hetzelfde materiaal, dezelfde vorm en dezelfde detaillering mag zonder vergunning; een ander kozijn of een andere kleur niet. Wat daar precies onder valt, leest u in ons artikel over schilderwerk aan een monument in Delft.

Veelgestelde vragen